Ga naar de inhoud
Bij chronische pijn en langdurige lichamelijke klachten is het zo makkelijk tegen jezelf zeggen: het hoort erbij. Deze overtuiging helpt om door te gaan, maar kan ook een valkuil worden. In deze blog neem ik je mee in hoe overtuigingen, het zenuwstelsel en lichaamsbewustzijn samenhangen en waarom erkennen soms meer heling brengt dan volhouden.
Overtuigingen als beschermingsmechanisme van het lichaam
“Het hoort erbij.” Ik hoor het mezelf zo zeggen. Ik geloofde het, hield het mezelf voor. Ik wilde het geloven.
Tot ik zag dat het ook anders kon.
Toen Maurits een vergelijkbare manueel therapeutische behandeling kreeg. De dag erna vraag ik aan hem: “Hoe gaat het met je?” Fronsend denkt hij na over mijn vraag. “Hoezo?” “Na je behandeling van gisteren, hoe voelt je rug, je lichaam?” “O dat!” zegt hij. “Nou, prima. Ja, ik voel het wel iets geloof ik, maar niet noemenswaardig.”
Dankbaar voor hem dat het zo moeiteloos gaat, ben ik ook stomverbaasd. Kan dit ook?
Het is waar ik aan moet denken bij mijn eerste volgende behandeling bij de manueel therapeut. Ik voel me ziek: hoofdpijn, misselijkheid, mijn darmen zijn van slag en ik heb veel pijn. “Het hoort erbij,” wil ik opnieuw mezelf voorhouden. Maar deze woorden zijn krachteloos geworden. Het was zo mijn houvast in dagen als dit.
Wanneer bagatelliseren herstel in de weg gaat
Het is zo helpend om te bagatelliseren en te ontkennen hoeveel pijn we daadwerkelijk hebben. Die overtuiging “het hoort erbij” functioneert als een buffer – een manier om door de dag te komen, om niet overweldigd te raken door wat er werkelijk gaande is.
Maar de vraag is: is het ook beter voor ons?
Deze vraag heeft me lang beziggehouden, en ik kom tot een duidelijke conclusie: Nee. Het is niet beter voor je om te ontkennen of te bagatelliseren wat er pijn doet. Of het nu diepe emotionele pijn is of fysieke pijn – pijn die we wegstoppen blijft schuren, schaven en verwonden. En dan op lagen die we niet doorhebben.
Wat langdurige pijn doet met je zenuwstelsel
Bij langdurige pijn raakt ons lichaam overbelast. De inwendige systemen raken diep uitgesleten via wegen die ons uiteindelijk gaan hinderen.
Ergens diep van binnen voel je dat het niet klopt. Er blijft iets zeuren maar je begrijpt maar niet waar het over gaat. Het zijn die lagen in je die ondergesneeuwd zijn, die er niet konden zijn door omstandigheden. Het kon niet anders. Toen niet. En het is gewenning. Het is inmiddels jouw normaal geworden.
Maar weet je, je lichaam weet beter.
De DANScirkel is de metafoor waarop je je binnenwereld in kaart kunt brengen. Waar inzichtelijk kan worden waar je verdwaald bent geraakt, waar je reis stagneert of wat er nog onzichtbaar is.
Wanneer je jarenlang “het hoort erbij” tegen jezelf zegt, tekent dat sporen op die kaart. Paden die diep zijn uitgesleten. Gebieden die je bent gaan vermijden. Plekken waar je niet meer komt, omdat het daar te veel pijn doet – letterlijk én figuurlijk.
“Het hoort erbij.” “Anderen hebben het zwaarder.” “Ik moet niet zo zeuren.”
Het zijn de overtuigingen die houvast gaven, maar die nu als obstakels op jouw weg van herstel kunnen liggen. Ze stagneren jouw verlangen naar beweging, naar vrijheid, naar minder klachten.
Van ontkennen naar erkennen: ruimte maken voor herstel
Door het kennen van deze lagen wist ik, toen ik mijn houvast niet langer kon vastklampen ‘dat het er nu eenmaal bijhoort’ en ik mezelf in de ogen keek hoe confronterend het gesensitiseerde lichaam is, hoeveel gevolgschade langdurige pijn heeft voor mijn lichaam, dat ik het kon voelen. Kon dragen. Voor deze pijn mocht zorgen. in plaats van er langer voor weg te lopen kon ik het gaan doorvoelen.
Die dag, na de behandeling, met de misselijkheid en de pijn, begon er iets te verschuiven. Niet omdat ik ineens geen pijn meer had. Maar omdat ik stopte met mezelf voor te houden dat dit normaal was.
Het hoorde niet erbij. Het was er. Dat is iets anders.
En toen ik dat verschil begon te voelen – tussen iets normaal maken en iets erkennen – begon er iets te bewegen. Kon het gaat stromen, dat wat gestagneerd was in mijn binnenste mocht gevoeld worden, uitgesproken worden. Dat verzachtte én was een stap naar meer ruimte om te zijn, om te leven.
De DANS-cirkel als kompas voor lichaamsbewustzijn
De DANS-cirkel laat je zien dat er meer wegen zijn dan je denkt. Dat herstel bij chronische pijn niet gaat over harder je best doen, maar over het vergroten van veiligheid, lichaamsbewustzijn en beweegruimte.
Er is ruimte om opnieuw te bewegen. Om de obstakels die je vasthouden te herkennen en om stap voor stap je beweegruimte te vergroten.
Misschien hoef je vandaag niets te veranderen. Misschien is het al genoeg om op te merken waar jij jezelf vertelt: “het hoort erbij”.
Heb jij de introductievideo over de DANS-cirkel al gezien?
Op deze pagina kan je deze video gratis bekijken.
We nodigen je uit om ruimte te maken voor wat je lichaam jou wil vertellen.
